Zniesienie współwłasności domu z przybudówką wybudowaną przez jednego ze współwłaścicieli – rozliczenie nakładów i odbiór budynku.

Dzień dobry. 1. W sensie prawnorzeczowym wujek ma rację tylko o tyle, że zgodnie z zasadą superficies solo cedit (art. 48 Kodeksu cywilnego) wszystko, co zostało trwale z gruntem połączone, staje się częścią składową nieruchomości i dzieli jej los prawny. Oznacza to, że z formalnego punktu widzenia budynek wraz z przybudówką stanowi współwłasność w takich samych udziałach jak grunt. Wujek nie ma jednak prawa do bezpłatnego przejęcia połowy wartości tej inwestycji. W toku postępowania o zniesienie współwłasności (art. 210 i nast. k.c. w zw. z art. 618 § 1 k.p.c.) sąd ma ustawowy obowiązek dokonać kompleksowego rozliczenia nakładów poczynionych na nieruchomość wspólną. Ponieważ to Panie wstąpiły w prawa swoich rodziców jako spadkobierczynie, przysługuje Paniom roszczenie o zwrot wartości nakładów zwiększających wartość nieruchomości (art. 207 k.c.). W praktyce sądowej wartość ta pomniejsza spłatę należną wujkowi albo obliguje go do dopłaty na Pań rzecz, dzięki czemu wujek nie wzbogaci się kosztem cudzej pracy i środków. 2. W kwestii formalnego zgłoszenia zakończenia budowy lub uzyskania pozwolenia na użytkowanie (tzw. odbioru) zgoda wujka jest niezbędna. Postępowania przed organem nadzoru budowlanego wymagają wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z art. 199 Kodeksu cywilnego czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną – do których orzecznictwo sądów administracyjnych zalicza legalizację samowoli budowlanej czy formalne oddawanie obiektów do użytkowania – wymagają zgody wszystkich współwłaścicieli. Jeżeli wujek odmówi podpisania stosownych dokumentów, mogą Panie wystąpić do Sądu Rejonowego z wnioskiem o wydanie zgody zastępczej na podstawie powołanego art. 199 k.c. Najwygodniejszym rozwiązaniem jest jednak uregulowanie tej kwestii bezpośrednio w sądowym postępowaniu o zniesienie współwłasności, w którym sąd dokona podziału fizycznego budynku lub przyzna go w całości na Pań rzecz ze spłatą wujka z pominięciem wartości dobudowanej części. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208