Przepisanie działki mężowi i rozpoczęta budowa domu po rozwodzie – możliwość odzyskania wyłącznej własności.

Dzień dobry. 1. W polskim prawie obowiązuje zasada superficies solo cedit (wyrażona w art. 48 i art. 191 Kodeksu cywilnego), zgodnie z którą wszystko, co zostało trwale połączone z gruntem – w tym rozpoczęta budowa domu – staje się częścią składową działki i dzieli jej los prawny. Z tego względu nie istnieje prawna możliwość rozdzielenia własności tych obiektów w sposób, w którym działka stałaby się Pani wyłączną własnością, a budynek własnością byłego męża. Budynek na każdym etapie prac należy do właścicieli gruntu, czyli aktualnie stanowi Państwa współwłasność. 2. Może Pani jednak dążyć do odzyskania wyłącznej własności całej nieruchomości (działki wraz z rozpoczętą budową) na dwa sposoby. Pierwszym rozwiązaniem jest złożenie do sądu wniosku o podział majątku wspólnego po rozwodzie (lub zniesienie współwłasności, zależnie od formy prawnej, w jakiej mąż stał się współwłaścicielem). W toku tego postępowania ma Pani prawo domagać się przyznania całej nieruchomości na Pani wyłączną własność, argumentując to faktem, że substrat majątkowy w postaci działki pochodził bezpośrednio od Pani rodziny. Sąd może przychylić się do tego wniosku, jednak będzie to skutkowało obowiązkiem rozliczenia nakładów, jakie były mąż poniósł na budowę domu (z jego majątku osobistego lub z majątku wspólnego). 3. Drugą, niezależną drogą jest odwołanie darowizny udziału w działce z powodu rażącej niewdzięczności (art. 898 Kodeksu cywilnego), o ile przepisanie własności nastąpiło w drodze umowy darowizny. Sam rozwód ani standardowy rozpad pożycia nie stanowią podstawy do zastosowania tego przepisu. Jeśli jednak były mąż dopuścił się względem Pani czynów o charakterze rażąco nagannym, wykraczających poza ramy zwykłych konfliktów małżeńskich, ma Pani rok od dnia, w którym dowiedziała się Pani o jego niewdzięczności, na złożenie pisemnego oświadczenia o odwołaniu darowizny, a następnie wytoczenie powództwa o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli o odwołaniu darowizny. Wygranie takiego procesu spowoduje powrót własności udziału w działce do Pani, przy czym kwestia finansowego rozliczenia nakładów byłego męża na budowę ścian i stropu nadal pozostanie do uregulowania w osobnym procesie lub przy podziale majątku. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208