Przekazanie połowy mieszkania partnerowi – darowizna czy umowa dożywocia.

Dzień dobry. 1. Przeniesienie udziału 1/2 w prawie własności lokalu w drodze darowizny jest rozwiązaniem niekorzystnym finansowo. Z punktu widzenia prawa podatkowego partnerzy w związku nieformalnym zaliczają się do III grupy podatkowej. Darowizna na Pana rzecz skutkowałaby koniecznością zapłaty podatku od spadków i darowizn według najwyższej stawki (do 20% wartości rynkowej darowanego udziału). Ponadto wartość darowizny dokonanej na rzecz osoby niebędącej spadkobiercą dolicza się do spadku przy obliczaniu zachowku, jeżeli od jej dokonania do otwarcia spadku nie upłynie 10 lat (art. 994 § 1 Kodeksu cywilnego), co mogłoby rodzić po stronie dorosłego syna partnerki roszczenie o zapłatę zachowku. 2. Korzystniejszym rozwiązaniem pod względem podatkowym jest zawarcie umowy o dożywocie (art. 908 Kodeksu cywilnego). Umowa ta nie podlega podatkowi od darowizn – transakcja obciążona jest wyłącznie podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC) w stawce 2% wartości rynkowej zbywanego udziału, pobieranym przez notariusza przy sporządzaniu aktu. 3. Dożywocie jest umową wzajemną i odpłatną – w zamian za przeniesienie własności udziału nabywca zobowiązuje się do zapewnienia zbywcy dożywotniego utrzymania (m.in. przyjęcia jako domownika, dostarczania wyżywienia, ubrania, światła, opału, pomocy w chorobie). Z uwagi na odpłatny charakter dożywocia, udział przekazany tą umową nie jest doliczany do substratu zachowku (art. 993 k.c.). Wyłącza to całkowicie możliwość dochodzenia roszczeń o zachowek z tego tytułu przez syna partnerki. 4. Alternatywą pozostaje umowa sprzedaży 1/2 udziału (również objęta 2% PCC i wolna od roszczeń o zachowek), wymaga ona jednak realnej i udokumentowanej zapłaty ceny rynkowej, aby transakcja nie została podważona jako pozorna (art. 83 k.c.). Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208

Dzień dobry, umowa o dożywocie to korzystna opcja, ponieważ może zabezpieczyć Państwa przed przyszłymi roszczeniami syna o zachowek. Alternatywnie rozważyć można darowiznę, lecz ta wiąże się z ryzykiem zachowku lub umowę sprzedaży. Wybór zależy od Państwa intencji i indywidualnych okoliczności. Najlepiej skon skonsultować to z notariuszem, który docelowo sporządzałby akt notarialny (w innej formie nie da się tego zrobić). Notariusz od razu powiedziałby jakich dokumentów od Państwa potrzebuje do tego aktu. R. pr. Elżbieta Walczak