Obniżanie prowizji przez pracodawcę – czy musi informować o potrąceniach przy każdej wypłacie.

Dzień dobry. 1. Z opisu sprawy wynika, że praktyka pracodawcy polegająca na pomniejszaniu wypracowanej prowizji o 20% z tytułu tzw. martwego stoku może być bezprawna. Zgodnie z przepisami prawa pracy, to pracodawca ponosi pełne ryzyko gospodarcze i biznesowe prowadzonej działalności. Koszty niesprzedanych towarów zalegających na magazynie stanowią element tego ryzyka i nie mogą być w żaden sposób przerzucane na pracowników poprzez obniżanie ich komponentów wynagrodzenia. Prowizja, jako zmienny składnik pensji, musi być rozliczana na podstawie obiektywnych i jasnych kryteriów, a nie obciążana stratami magazynowymi firmy. 2. Ustna informacja przekazana przy podpisaniu umowy, że „taka sytuacja może mieć miejsce”, nie ma żadnej mocy prawnej. Wszelkie zasady przyznawania, obliczania i pomniejszania prowizji muszą wynikać wprost z treści umowy o pracę lub oficjalnego Regulaminu Wynagradzania, z którym pracownik musi zostać pisemnie zapoznany przed rozpoczęciem pracy. Ponadto, zgodnie z art. 91 Kodeksu pracy, wszelkie potrącenia z wynagrodzenia niebędące potrąceniami ustawowymi (takimi jak podatki czy zajęcia komornicze) wymagają wyraźnej, pisemnej zgody pracownika. Blankietowa zgoda na bliżej nieokreślone potrącenia w przyszłości, wyrażona ustnie w dniu zatrudnienia, jest z mocy prawa nieważna. Pracodawca ma bezwzględny obowiązek transparentnego informowania o sposobie wyliczenia premii, a na żądanie pracownika musi przedstawić dokumenty, na podstawie których obliczono wynagrodzenie. 3. Brak jakichkolwiek informacji o prowizji oraz dokonywanych potrąceniach na pasku wynagrodzeń na tej podstawie można uznać za rażące naruszenie obowiązku prowadzenia rzetelnej dokumentacji płacowej. W takiej sytuacji ma Pan prawo złożyć pisemne wezwanie do pracodawcy o przedstawienie szczegółowego rozliczenia prowizji za poszczególne miesiące oraz o zwrot bezprawnie potrąconych kwot. Działanie te uprawniają Pana także do złożenia oficjalnej skargi do Państwowej Inspekcji Pracy. Inspektorat w drodze kontroli ma prawo nakazać pracodawcy natychmiastową wypłatę zaległych pieniędzy pod rygorem wysokich kar grzywny. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208