Jak przekazać bratu udział w mieszkaniu bez utraty prawa do zachowku po mamie?

Pytanie z dnia 10 września

14 LAT TEMU ODZIEDZICZYLAM PO TACIE CZESC MIESZKANIA(z mama i bratem)Brat chce zebym mu przekazala swoj udzial.Nalezy mi sie 65 tys ale ustalilismy 80tys.Jak powinnam zalatwic ta sprawe by troche ominac podatki ktore by nas dotyczyly ale nie wykluczyly mnie z zachowku po zyjacej mamie
?Brat nie chce uwzglednic splaty u notariusza i to mnie martwi

Dzień dobry. 1. W kwestii podatków nie ma Pani żadnych powodów do obaw ani potrzeby stosowania ryzykownych zabiegów. Zbycie przez Panią udziału w lokalu nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (PIT). Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT odpłatne zbycie nieruchomości lub udziału w niej po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie (w Pani przypadku nabycie spadku po ojcu 14 lat temu), jest całkowicie zwolnione z podatku dochodowego. Z tego tytułu nie zapłaci Pani ani grosza. 2. Jedynym podatkiem w tej transakcji jest podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) w stawce 2%, który przy umowie o dział spadku ze spłatą (art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy o PCC) obciąża w całości wyłącznie nabywcę, czyli Pani brata. Wyniesie on 1 600 zł (2% od ustalonej kwoty 80 000 zł spłaty). Próba obejścia tego podatku przez brata jest nieopłacalna i niesie ryzyko prawne wyłącznie dla Pani. 3. Odradzam zbywanie udziału bez wpisania obowiązku spłaty do aktu notarialnego. Jeżeli u notariusza podpisze Pani nieodpłatny dział spadku lub umowę darowizny, złoży Pani urzędowe oświadczenie, że przekazuje majątek za darmo. Wszelkie ustne ustalenia czy umowy „na boku” będą dotknięte nieważnością z powodu pozorności czynności prawnej (art. 83 Kodeksu cywilnego). Jeśli brat nie wypłaci obiecanych 80 000 zł, zostanie Pani bez udziału w lokalu i bez żadnej możliwości sądowej czy komorniczej windykacji tych środków. W akcie notarialnym musi znaleźć się zapis o odpłatnym dziale spadku ze spłatą na Pani rzecz w wysokości 80 000 zł, precyzyjny termin zapłaty oraz oświadczenie brata o poddaniu się egzekucji wprost z tego aktu na podstawie art. 777 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania cywilnego. Zapis ten zabezpieczy Pani pieniądze bez konieczności wytaczania procesu sądowego w razie braku zapłaty. 4. Transakcja ta nie ma wpływu na Pani przyszłe prawo do zachowku po żyjącej mamie. Przedmiotem obecnej umowy jest wyłącznie udział pochodzący ze spadku po ojcu, który stanowi Pani odrębny majątek i nie wchodzi w skład przyszłej masy spadkowej po matce. Pozbawienie lub zrzeczenie się prawa do dziedziczenia i zachowku po mamie wymagałoby zawarcia odrębnej, formalnej umowy notarialnej bezpośrednio pomiędzy Panią a mamą. Dopóki taka umowa nie zostanie zawarta, Pani uprawnienia do spadku oraz zachowku po matce pozostają nienaruszone. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208

Odpowiedź nr 1 z dnia 11 września 2026 13:56 Zmodyfikowano dnia: 11 września 2026 13:56 Obejrzało: 16 osób

Czy uznajesz odpowiedź za pomocną?

Nie udało się wysłać odpowiedzi.

Podziękowałeś prawnikowi

Dzień dobry, z tego co wynika z opisu Pani sprawy, miałaby Pani przekazać bratu swój udział w prawie własności, który to udział odziedziczyła Pani po ojcu. Skoro jest już Pani właścicielem lokalu w konkretnej części z tytułu spadkobrania po ojcu to przeniesienie właśnie tej części prawa własności nie wpłynie na potencjalny zachowek po matce. Z kolei jeśli matka miałaby darować swój udział Pani bratu to ma to już wpływ na potencjalne rozliczenia spadkowe po matce pomiędzy Panią a bratem. Dla ustalenia sposobu przeniesienia przez Panią własności na brata potrzebne jest jednak więcej informacji, w szczególności dotyczących aktualnego stanu sprawy, sytuacji prawnej związanej z udziałami w prawie własności lokalu, poczynionych ustaleń z bratem i zamiarów Pani oraz brata. Zapraszam do kontaktu.

Odpowiedź nr 2 z dnia 13 września 2026 21:56 Zmodyfikowano dnia: 13 września 2026 21:56 Obejrzało: 6 osób

Czy uznajesz odpowiedź za pomocną?

Nie udało się wysłać odpowiedzi.

Podziękowałeś prawnikowi

Chcę dodać odpowiedź

Jeśli jesteś prawnikiem zaloguj się by odpowiedzieć temu klientowi
Jeśli Ty zadałeś to pytanie, możesz kontynuować kontakt z tym prawnikiem poprzez e-mail, który od nas otrzymałeś.