Alimenty i kontakty z dzieckiem przy ojcu z USA – prawa matki i dziecka.

Dzień dobry. 1. Obowiązek alimentacyjny oraz prawo do kontaktów z dzieckiem są dwiema niezależnymi od siebie instytucjami, co oznacza, że niepłacenie alimentów nie pozbawia automatycznie ojca prawa do kontaktów, i odwrotnie. Jednakże w sytuacji, gdy dziecko rodzi się poza związkiem małżeńskim, warunkiem koniecznym do powstania jakichkolwiek praw i obowiązków jest formalne ustalenie ojcostwa. Dopóki ojciec nie uzna dziecka dobrowolnie przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego lub polskim konsulem w USA, albo jego ojcostwo nie zostanie ustalone wyrokiem sądu, w świetle prawa jest on osobą obcą. Nie przysługują mu wtedy żadne prawa rodzicielskie ani prawo do kontaktów, a matka nie może przymusowo egzekwować od niego środków finansowych. 2. Aby uzyskać wsparcie finansowe, należy wnieść do polskiego sądu rejonowego (właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka) powództwo o sądowe ustalenie ojcostwa i roszczenia z tym związane. W jednym pozwie można skutecznie domagać się ustalenia ojcostwa, zasądzenia comiesięcznych alimentów na dziecko oraz – na podstawie art. 141 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego – pokrycia przez ojca kosztów związanych z ciążą i porodem oraz kosztów trzymiesięcznego utrzymania matki w okresie porodu. Obywatelstwo amerykańskie ojca nie stanowi przeszkody procesowej. 3. Po uzyskaniu wyroku, jego przymusowa egzekucja na terytorium USA jest możliwa na podstawie Konwencji haskiej z 2007 roku o międzynarodowym dochodzeniu alimentów, której stronami są zarówno Polska, jak i Stany Zjednoczone. Wniosek o wszczęcie egzekucji za granicą składa się za pośrednictwem właściwego polskiego sądu okręgowego, który przekazuje dokumenty bezpośrednio do amerykańskiego organu ds. egzekucji alimentów w celu zajęcia dochodów dłużnika w USA. 4. W zakresie opieki i kontaktów, sąd w wyroku ustalającym ojcostwo ma ustawowy obowiązek orzec o władzy rodzicielskiej. Biorąc pod uwagę porzucenie matki w ciąży, brak faktycznego zaangażowania w opiekę oraz odległość geograficzną, istnieją podstawy prawne do wnioskowania o powierzenie pełni władzy rodzicielskiej matce i całkowite pozbawienie ojca tej władzy na podstawie art. 111 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Odnośnie kontaktów, jeśli ojciec zgłosi takie żądanie, sąd ureguluje je według kryterium dobra dziecka. Z uwagi na brak wypracowanej więzi z dzieckiem oraz zamieszkiwanie ojca w USA, najbardziej prawdopodobnym rozwiązaniem prawnym jest ograniczenie kontaktów wyłącznie do formy zdalnej (np. wideorozmowy) w ściśle określonych godzinach lub ustalenie, że ewentualne spotkania osobiste mogą odbywać się wyłącznie na terytorium Polski, w miejscu zamieszkania dziecka i w stałej obecności matki. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208