Śmierć zobowiązanego do alimentów – czy dzieciom przysługuje dalsze świadczenie?

Dzień dobry. Obowiązek alimentacyjny wygasa z chwilą śmierci dłużnika (nie przechodzi na spadkobierców), ale w jego miejsce wchodzi systemowe zabezpieczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. 1. Podstawowym świadczeniem, które przysługuje dzieciom po zmarłym rodzicu jest Renta rodzinna z ZUS. Świadczenie to przysługuje w sytuacji, w której ojciec w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury bądź renty. Przy trójce dzieci uprawnionych do renty, wynosi ona 95% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu ojcu (emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy). Kwota ta jest dzielona po równo na wszystkie dzieci. Państwo gwarantuje minimalną wysokość renty rodzinnej. Jeśli wyliczona kwota byłaby niższa, ZUS podniesie ją do poziomu najniższej renty rodzinnej obowiązującej w danym roku. Dzieci będą otrzymywać rentę do ukończenia 18. roku życia, a jeśli będą kontynuować naukę – także 25. roku życia. 2. Jeśli okaże się, że ojciec dzieci nie wypracował wymaganego stażu ubezpieczeniowego i ZUS wyda decyzję odmowną w sprawie renty rodzinnej, istnieje jeszcze możliwość zlożenia wniosku o rentę w drodze wyjątku. To specjalne świadczenie przyznawane osobom, które nie spełniają ustawowych warunków do zwykłej renty, ale znajdują się w trudnej sytuacji materialnej i nie mogą podjąć pracy (np. w przypadku dzieci uczących się). We wniosku tym należy wykazać, że zmarły ojciec mimo braku wymaganego stażu pracował (choćby krótko) lub podejmował starania o pracę, a rodzina nie ma innych źródeł utrzymania. Wniosek składa się do Prezesa ZUS za pośrednictwem lokalnego oddziału 3. Jeśli pobierała Pani świadczenia z Funduszu Alimentacyjnego, musi Pani niezwłocznie poinformować właściwy urząd (MOPR lub GOPS) o śmierci ojca. Wypłata świadczeń z Funduszu zostanie wstrzymana, ponieważ Fundusz „zastępuje” alimenty tylko wtedy, gdy dłużnik żyje, a egzekucja jest bezskuteczna. 4. Skoro były mąż nie miał innej żony ani innych dzieci, Pani dzieci są jego jedynymi spadkobiercami ustawowymi (każde w 1/3 części). Dziedziczą one cały jego majątek (np. mieszkanie, samochód, oszczędności na kontach, środki z subkonta ZUS/OFE). Dziedziczą również ewentualne długi. Jako matka ma Pani 6 miesięcy od śmierci ojca, aby w imieniu małoletnich dzieci złożyć oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza (co ogranicza odpowiedzialność za długi do wartości majątku) lub o odrzuceniu spadku, jeśli długi są bardzo wysokie. W przypadku małoletnich dzieci wymagana jest na to zgoda sądu rodzinnego. 5. Jeśli to Pani organizowała pochówek, przysługuje Pani także jednorazowy zasiłek pogrzebowy z ZUS w wysokości 4000 zł na pokrycie kosztów ceremonii. 6. Zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, jeśli rodzic nie żyje, obowiązek utrzymania dzieci może przejść na dalszych krewnych – w pierwszej kolejności na dziadków ze strony ojca. O alimenty od dziadków można wystąpić w sytuacji, w której dzieci znajdują się w niedostatku (ich podstawowe potrzeby nie są zaspokojone), a Pani własne dochody nie wystarczają na ich utrzymanie. Dziadkowie muszą mieć możliwości zarobkowe lub majątkowe, by takie wsparcie płacić. Jeśli są w bardzo trudnej sytuacji, sąd może ich z tego zwolnić. 7. Niezależnie od świadczeń z ZUS, przysługuje Pani wsparcie systemowe z pomocy społecznej: zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka a także zasiłek okresowy lub celowy 8. Teraz powinna Pani udać się do najbliższego oddziału ZUS i złożyć wniosek o odpowiednią rentę. ZUS sprawdzi historię składek ojca i wyliczy kwotę, która będzie co miesiąc wpływać na Pani konto jako opiekuna dzieci. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208

Dzień dobry, proszę udać się do ZUS - prawdopodobnie dzieci będą mogły otrzymać rentę rodzinną, ale to musi Pani szczegółowo spytać o to w ZUS. R. pr. Elżbieta Walczak