Praca bez umowy i brak wypłaty wynagrodzenia. Jak dochodzić swoich praw?

Pytanie z dnia 25 lutego

Dzień dobry, pracuję bez umowy zgłoszonej do ZUS przez pracodawcę.
Pracodawcę zwleka już 14 dni z wypłatą.
Co mogę zrobić?

Dzień dobry, proszę skontaktować się z pracodawcą i powiedzieć, że trzeba tę sytuację uregulować, bo inaczej złoży Pani zawiadomienie do PIP o nieprawidłowościach. ZUS również można zawiadomić. Jeśli to nie pomoże to może Pani rzeczywiście zawiadomić PIP, a jeśli to również nie pomoże to potem pozostaje pozew do sądu o ustalenie istnienia stosunku pracy wraz z roszczeniem o wypłatę wynagrodzenia. R. pr. Elżbieta Walczak

Odpowiedź nr 1 z dnia 25 lutego 2026 14:56 Zmodyfikowano dnia: 25 lutego 2026 14:56 Obejrzało: 19 osób

Czy uznajesz odpowiedź za pomocną?

Nie udało się wysłać odpowiedzi.

Podziękowałeś prawnikowi

Szanowna Pani, W opisanej sytuacji kluczowe znaczenie ma to, że wykonywanie pracy bez zawartej umowy na piśmie oraz bez zgłoszenia do ZUS nie pozbawia Pani praw pracowniczych. Jeżeli faktycznie wykonywała Pani pracę podporządkowaną, w określonym miejscu i czasie, pod kierownictwem pracodawcy i za wynagrodzeniem, to stosunek pracy może istnieć niezależnie od tego, czy umowa została formalnie podpisana. Co do zasady pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie terminowo i w pełnej wysokości. Opóźnienie w wypłacie wynagrodzenia stanowi naruszenie podstawowych obowiązków pracodawcy i może uzasadniać zarówno dochodzenie zapłaty wraz z odsetkami, jak i rozwiązanie umowy z winy pracodawcy. W opisanej sytuacji może Pani: – wezwać pracodawcę pisemnie do zapłaty zaległego wynagrodzenia, – zgłosić sprawę do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), która może przeprowadzić kontrolę w zakresie „pracy na czarno” i niewypłacania wynagrodzeń, – wnieść pozew do sądu pracy o ustalenie istnienia stosunku pracy oraz o zapłatę zaległego wynagrodzenia. Brak zgłoszenia do ZUS obciąża pracodawcę, nie pracownika. To pracodawca ponosi odpowiedzialność za nieodprowadzanie składek. Aby precyzyjnie ocenić Pani sytuację, należałoby ustalić, od kiedy świadczy Pani pracę, jakie były ustalone warunki wynagrodzenia oraz czy posiada Pani dowody wykonywania pracy (wiadomości, grafiki, świadków, przelewy). W razie potrzeby mogę pomóc w przygotowaniu wezwania do zapłaty lub pozwu do sądu pracy. -- PS. Jeżeli są Państwo usatysfakcjonowani udzieloną odpowiedzią oraz dotychczasowym wsparciem, będę bardzo wdzięczny za pozostawienie krótkiego komentarza na SpecPrawniku oraz w wizytówce Google (link do wizytówki: https://share.google/hf7saPPpyxKEx0Hi5). Zajmuje to dosłownie kilka minut, a dla nas – prawników – ma ogromne znaczenie i realnie pozwala docierać z pomocą do kolejnych osób potrzebujących wsparcia prawnego. Z góry dziękuję. Adwokat Adrian Gajzler

Odpowiedź nr 2 z dnia 26 lutego 2026 12:34 Zmodyfikowano dnia: 26 lutego 2026 12:34 Obejrzało: 12 osób

Czy uznajesz odpowiedź za pomocną?

Nie udało się wysłać odpowiedzi.

Podziękowałeś prawnikowi

Chcę dodać odpowiedź

Jeśli jesteś prawnikiem zaloguj się by odpowiedzieć temu klientowi
Jeśli Ty zadałeś to pytanie, możesz kontynuować kontakt z tym prawnikiem poprzez e-mail, który od nas otrzymałeś.