Postępowanie spadkowe po zmarłych rodzicach.

Pytanie z dnia 27 stycznia

Zmarli moi rodzice. Chciałbym przeprowadzić sprawę spadkową + żeby dzieci moich zmarłych braci (łącznie 4 osoby) odpisali się od mieszkania żebym był jedynym właścicielem. Jedno z bratanków przebywa w zakładzie karnym. Jak wygląda krok po kroku ścieżka postępowania.
Dodatkowo później będąc już jedynym właścicielem mieszkania, chciałbym zawrzeć umowę dożywocia z jedną z bratanic (która w zamian za utrzymywanie mieszkania, po mojej śmierci stanie się właścicielką nieruchomości).

Dzień dobry. 1. Sprawę spadkową można przeprowadzić albo poprzez uzyskanie postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku (na wniosek) albo poprzez uzyskanie notarialnego poświadczenia dziedziczenia. Załatwienie sprawy przed notariuszem wymaga jednak obecności wszystkich spadkobierców w kancelarii notarialnej. Jeżeli wszyscy inni spadkobiercy (potomkowie zmarłych braci) odrzucą spadek, to zostanie Pan wyłącznym właścicielem majątku spadku po rodzicach i sprawa będzie zamknięta (należy jeszcze pamiętać o złożeniu w terminie odpowiednie deklaracji podatkowej do US). Jeżeli natomiast, któryś ze spadkobierców przyjmie spadek, to należało będzie jeszcze przeprowadzić dział spadku (także albo przed sądem albo przed notariuszem). W postępowaniu o dział spadku będzie się Pan mógł domagać aby nieruchomość została przekazana wyłącznie Panu w zamian za spłatę pozostałych spadkobierców. 2. Po tym jak stanie się Pan właścicielem nieruchomości - należało będzie jeszcze wnieść do sądu o wpis prawa własności do KW nieruchomości. 3. Umowę dożywocia należy zawrzeć w formie aktu notarialnego. Notariusz powinien przekazać Panu informacje o niezbędnych dokumentach i podatkach do zapłaty. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208

Odpowiedź nr 1 z dnia 27 stycznia 2026 12:35 Zmodyfikowano dnia: 27 stycznia 2026 12:35 Obejrzało: 5 osób

Czy uznajesz odpowiedź za pomocną?

Nie udało się wysłać odpowiedzi.

Podziękowałeś prawnikowi

Rozumiem, że chodzi o uporządkowanie spraw spadkowych po rodzicach, doprowadzenie do tego, aby stał się Pan jedynym właścicielem mieszkania, a następnie zabezpieczenie przyszłości jednej z bratanic poprzez umowę dożywocia. To są zagadnienia, które da się przeprowadzić, ale wymagają właściwej kolejności działań i dopilnowania formalności. Co do zasady, pierwszym krokiem jest przeprowadzenie postępowania spadkowego po obojgu rodzicach – albo przed sądem, albo u notariusza. W jego wyniku formalnie zostanie ustalone, kto i w jakich częściach dziedziczy spadek. Jeżeli Pana bracia nie żyją, w ich miejsce wchodzą ich dzieci, czyli bratanice i bratankowie. Sam fakt, że jedna z tych osób przebywa w zakładzie karnym, nie blokuje sprawy, ale wymaga prawidłowego doręczania pism i często wydłuża procedurę. Kolejnym etapem, już po stwierdzeniu nabycia spadku, jest doprowadzenie do tego, aby pozostali spadkobiercy przenieśli swoje udziały w mieszkaniu na Pana. Najczęściej odbywa się to poprzez umowy notarialne – np. darowizny albo umowy sprzedaży udziałów. Każda z tych osób musi złożyć odrębne oświadczenie w formie aktu notarialnego; w przypadku osoby osadzonej w zakładzie karnym możliwe jest sporządzenie aktu przy udziale notariusza w zakładzie karnym lub zastosowanie innych rozwiązań proceduralnych. Równolegle warto mieć świadomość ryzyk – m.in. kwestii podatkowych, ewentualnych roszczeń o zachowek oraz tego, czy wszyscy spadkobiercy są skłonni do współpracy na tych samych warunkach. Kluczowe znaczenie ma też to, czy rodzice zostawili testament oraz jaki był dokładny skład majątku spadkowego. Dopiero po tym, gdy stanie się Pan jedynym właścicielem mieszkania, możliwe jest zawarcie umowy dożywocia z bratanicą. Taka umowa zawsze wymaga aktu notarialnego i bardzo precyzyjnego określenia, jakie obowiązki bierze na siebie dożywotnik (np. utrzymanie mieszkania, opieka, ponoszenie kosztów). To rozwiązanie skutecznie przenosi własność po Pana śmierci i co do zasady wyłącza roszczenia z tytułu zachowku, ale treść umowy powinna być dobrze dopasowana do Pana sytuacji. Na tym etapie kluczowe będzie ustalenie szczegółów: czy był testament, kto dokładnie wchodzi w krąg spadkobierców, jaki jest stan księgi wieczystej mieszkania oraz czy wszyscy zainteresowani wyrażają zgodę na planowane czynności. Te informacje pozwalają dobrać najbezpieczniejszą i najmniej konfliktową ścieżkę. Jeżeli zdecyduje się Pani / Pan na dalsze działania, proszę o kontakt – po zapoznaniu się z dokumentami będę mógł wskazać najbardziej sensowną ścieżkę postępowania.

Odpowiedź nr 2 z dnia 27 stycznia 2026 13:26 Zmodyfikowano dnia: 27 stycznia 2026 13:26 Obejrzało: 3 osób

Czy uznajesz odpowiedź za pomocną?

Nie udało się wysłać odpowiedzi.

Podziękowałeś prawnikowi

Chcę dodać odpowiedź

Jeśli jesteś prawnikiem zaloguj się by odpowiedzieć temu klientowi
Jeśli Ty zadałeś to pytanie, możesz kontynuować kontakt z tym prawnikiem poprzez e-mail, który od nas otrzymałeś.