Co zrobić po wypowiedzeniu najmu mieszkania komunalnego, gdy odbywam w nim dozór elektroniczny i mieszkam z nieletnią córką?

Dzień dobry. 1. Pismo z urzędu wzywające do opuszczenia mieszkania do 30 listopada 2026 r. stanowi wezwanie do dobrowolnego wydania lokalu. Gmina nie ma uprawnień, by usunąć Panią z lokalu przymusowo lub zająć je bez wyroku sądowego. Przymusowe odebranie mieszkania wymaga przeprowadzenia procesu sądowego o eksmisję, a następnie egzekucji komorniczej, co w praktyce trwa co najmniej kilka lub kilkanaście miesięcy. 2. Nie należy dobrowolnie opuszczać lokalu do zakończenia okresu odbywania kary. Samowolna zmiana miejsca pobytu przed 4 stycznia 2027 r. zostałaby uznana przez sąd penitencjarny za rażące naruszenie warunków odbywania kary w Systemie Dozoru Elektronicznego (art. 43za Kodeksu karnego wykonawczego), co skutkowałoby uchyleniem zezwolenia na dozór i natychmiastowym osadzeniem w zakładzie karnym. Prawomocne postanowienie sądu o odbywaniu kary w SDE pod tym adresem wiąże Panią, a samo cywilnoprawne wypowiedzenie umowy najmu przez gminę nie przerywa ani nie unieważnia tego obowiązku. 3. W obecnej sytuacji należy skierować do urzędu gminy pisemną odpowiedź na wezwanie z informacją, że dobrowolne opróżnienie mieszkania w wyznaczonym terminie jest niemożliwe z uwagi na ciążący na Pani nakaz sądowy przebywania pod tym adresem w ramach SDE do 4 stycznia 2027 r., a także z uwagi na zamieszkiwanie w lokalu z 16-letnią córką. Otrzymanie pisma z gminy warto również profilaktycznie zgłosić swojemu kuratorowi sądowemu. Niezależnie od tego należy zweryfikować ważność samego wypowiedzenia – gmina może wypowiedzieć umowę najmu lokalu komunalnego wyłącznie na ściśle określonych podstawach z art. 11 ustawy o ochronie praw lokatorów (np. zaległości czynszowe po bezskutecznym wezwaniu z wyznaczeniem dodatkowego terminu), a w ewentualnym procesie o eksmisję z uwagi na małoletnie dziecko sąd ma ustawowy obowiązek przyznania prawa do lokalu socjalnego (art. 14 ust. 4 pkt 2 powołanej ustawy). Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208.

Dzień dobry, 1) Wypowiedzenie. Gmina może wypowiedzieć najem tylko z przyczyn wskazanych w ustawie, a wypowiedzenie musi być pod rygorem nieważności dokonane na piśmie i określać przyczynę (art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów). Jeżeli przyczyną są zaległości (co najmniej trzy pełne okresy płatności), gmina musiała wcześniej uprzedzić na piśmie o zamiarze wypowiedzenia i wyznaczyć dodatkowy, miesięczny termin do zapłaty (art. 11 ust. 2 pkt 2). Warto sprawdzić, czy te warunki zachowano. Jeśli chodzi o zaległości, proszę od razu zwrócić się do gminy z propozycją spłaty lub rozłożenia długu na raty i z prośbą o cofnięcie wypowiedzenia albo zawarcie nowej umowy – takie cofnięcie wymaga zgody gminy. 2) Co się stanie po 30.11. Upływ terminu nie oznacza, że ktokolwiek może Państwa usunąć z mieszkania. Potrzebny jest wyrok sądu nakazujący opróżnienie lokalu. Do czasu wyprowadzki płaci się odszkodowanie w wysokości czynszu (art. 18 ust. 1–2). W wyroku sąd z urzędu orzeka o prawie do lokalu socjalnego i nie może odmówić tego prawa m.in. małoletniemu oraz osobie sprawującej nad nim opiekę i wspólnie z nim zamieszkałej – chyba że mogą zamieszkać gdzie indziej albo ich sytuacja materialna pozwala zaspokoić potrzeby mieszkaniowe we własnym zakresie (art. 14 ust. 4 pkt 2). Wtedy sąd wstrzymuje wykonanie eksmisji do czasu złożenia przez gminę oferty najmu socjalnego (art. 14 ust. 6). Wyroków eksmisyjnych nie wykonuje się też od 1 listopada do 31 marca, jeżeli nie wskazano lokalu, do którego ma nastąpić przekwaterowanie (art. 16). W praktyce wyprowadzka przed 4.01.2027 r. jest więc mało prawdopodobna, ale tego nie mogę zagwarantować. 3) Dozór elektroniczny – najważniejsze. Nie wolno samodzielnie zmienić miejsca odbywania kary. Skazany w dozorze stacjonarnym ma obowiązek pozostawać we wskazanym przez sąd miejscu w wyznaczonym czasie (art. 43n § 2 pkt 1 kkw). Uchylanie się od obowiązków prowadzi do uchylenia zezwolenia (art. 43zaa § 1 pkt 2 kkw), polecenia zatrzymania i doprowadzenia do aresztu (art. 43zad kkw), a ponowne zezwolenie w tej samej sprawie jest niedopuszczalne (art. 43zae kkw). Jeżeli przeprowadzka okaże się konieczna, sąd penitencjarny może w wyjątkowym przypadku zmienić miejsce wykonywania dozoru (art. 43o § 1 kkw); w nowym miejscu pełnoletni współlokatorzy muszą wyrazić pisemną zgodę (art. 43h § 3 kkw). Na załatwienie spraw mieszkaniowych sąd albo kurator mogą zmienić godziny, w których wolno opuszczać mieszkanie (art. 43o § 3–4 kkw), a w szczególnie ważnych sprawach rodzinnych lub osobistych kurator może zezwolić na opuszczenie miejsca dozoru do 7 dni (art. 43p § 1 kkw). 4) Proponowana kolejność: 1. Niezwłocznie poinformować kuratora sądowego o wypowiedzeniu i dacie 30.11. 2. Sprawdzić wypowiedzenie (podstawa, forma, wcześniejsze upomnienie) i wystąpić do gminy na piśmie o ugodę lub przedłużenie terminu co najmniej do zakończenia kary, wskazując na dozór i małoletnią córkę. 3. Nie wyprowadzać się przed zakończeniem kary bez postanowienia sądu penitencjarnego. 4. Równolegle zwrócić się do ośrodka pomocy społecznej i złożyć w gminie wniosek o lokal z zasobu gminy. Pełna ocena wymaga treści wypowiedzenia, umowy najmu i postanowienia o udzieleniu zezwolenia na dozór elektroniczny. Jeśli chce Pan/Pani omówić sprawę szczegółowo, zapraszam do kontaktu – przez Specprawnik lub ze mną osobiście: tel. 506-389-613, e-mail: arkadiuszmalak@poczta.onet.pl (porady także zdalnie). Więcej o kancelarii: www.adwokat-malak.com, www.adwokatmalak.com.pl, Facebook: https://www.facebook.com/adwokatmalak/, opinie: https://fixly.pl/profil/adwokatmalakopinie, Panorama Firm: https://panoramafirm.pl/dolno%C5%9Bl%C4%85skie,boles%C5%82awiecki,boles%C5%82awiec,daszy%C5%84skiego,13_7/kancelaria_adwokacka_adwokat_arkadiusz_malak-zzduno_xt.html. Z wyrazami szacunku adw. Arkadiusz Malak tel. 506-389-613