Co zrobić, gdy dziecko odmawia kontaktów z ojcem, który stosował przemoc, i jak uniknąć zarzutu utrudniania kontaktów?

Dzień dobry. 1. Zgodnie z orzecznictwem sądów opiekuńczych rodzic sprawujący bieżącą pieczę nie ma obowiązku stosowania przymusu fizycznego ani psychicznego wobec dziecka stanowczo odmawiającego spotkania z drugim rodzicem, zwłaszcza gdy odmowa ma podłoże lękowe wynikające z wcześniejszych doświadczeń przemocy. Aby zneutralizować zarzuty ojca o utrudnianie kontaktów (co mogłoby skutkować złożeniem przez niego wniosku o zagrożenie nakazaniem zapłaty sumy pieniężnej w trybie art. 598¹⁵ Kodeksu postępowania cywilnego), należy zabezpieczać dowody. Korespondencję z ojcem należy prowadzić wyłącznie na piśmie lub za pośrednictwem wiadomości SMS, wzywając go do odbioru dziecka z miejsca zamieszkania – zgodnie z sentencją wyroku – oraz deklarując gotowość wpuszczenia go do mieszkania na próbę spokojnego nawiązania relacji z synem. Równolegle należy uzyskać od psychologa prowadzącego zaświadczenie opisujące stan emocjonalny dziecka, przyczyny jego oporu oraz zalecenia terapeutyczne. 2. Jedynym skutecznym i bezpiecznym rozwiązaniem prawnym jest niezwłoczne złożenie do sądu rejonowego wniosku o zmianę rozstrzygnięcia o kontaktach na podstawie art. 113⁵ Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Podstawą wniosku jest istotna zmiana stosunków: półroczna izolacja ojca w zakładzie karnym, zerwanie więzi, wcześniejsze akty przemocy oraz pogłębiający się lęk 8-latka. We wniosku należy żądać ograniczenia kontaktów (art. 113² k.r.o.) poprzez ustalenie ich wyłącznie w miejscu zamieszkania dziecka w obecności matki lub w obecności kuratora sądowego, bądź ich tymczasowego zawieszenia do czasu odbudowania relacji w ramach terapii. Ważne jest jednoczesne zawarcie we wniosku żądania zabezpieczenia roszczenia na czas trwania postępowania (art. 730 Kodeksu postępowania cywilnego). Wydanie przez sąd postanowienia o zabezpieczeniu ureguluje sytuację na nowo i zablokuje ojcu możliwość inicjowania postępowań egzekucyjnych na podstawie starego wyroku. W toku sprawy sąd dopuści dowód z opinii Opiniodawczego Zespołu Sądowych Specjalistów (OZSS), co pozwoli obiektywnie wykazać brak przygotowania ojca do samodzielnej opieki nad dzieckiem. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208.

Dzień dobry, wyrok o kontaktach wiąże obie strony, więc nie powinna Pani samodzielnie ich wstrzymywać. Pani obowiązkiem jest przygotować syna i umożliwić kontakt, ale nie zmuszać dziecka siłą. Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 22.06.2022 r., SK 3/20) orzekł, że przepisy o nakazaniu zapłaty za utrudnianie kontaktów (art. 598¹⁵ § 1 i 598¹⁶ § 1 kpc) są niezgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim obejmują sytuacje, gdy do kontaktu nie dochodzi z powodu zachowania dziecka, którego nie wywołał rodzic sprawujący pieczę. Musi Pani jednak umieć pokazać, że nie wpływa na postawę syna. Co robić: – dokumentować każdy termin kontaktu: co się działo, jak reagował syn, SMS-y z propozycjami (np. spotkania w domu), najlepiej z udziałem świadka; – poprosić psychologa prowadzącego terapię o zaświadczenie lub opinię o stanie syna i przyczynach jego oporu; – złożyć do sądu wniosek o zmianę rozstrzygnięcia w sprawie kontaktów (art. 113⁵ kro), np. o kontakty w obecności Pani, kuratora lub innej osoby, w określonym miejscu, ewentualnie stopniowe (art. 113² § 2 pkt 3 kro), z wnioskiem o zabezpieczenie na czas postępowania (art. 755 § 1 pkt 4 kpc). Przemoc w przeszłości, to, że syn był jej świadkiem, i pobyt ojca w zakładzie karnym to istotne okoliczności. Warto zebrać dokumenty (wyroki, Niebieska Karta, dokumentacja terapii). Sąd może wysłuchać 8-letniego syna (art. 576 § 2 kpc) i zasięgnąć opinii opiniodawczego zespołu sądowych specjalistów (art. 290¹ kpc). Przy poważnym zagrożeniu dobra dziecka możliwe jest nawet ograniczenie lub zakaz kontaktów (art. 113² i 113³ kro). Do oceny potrzebuję wyroku i dokumentacji. Jeśli chce Pani omówić sprawę szczegółowo, zapraszam do kontaktu – tel. 506-389-613, e-mail: arkadiuszmalak@poczta.onet.pl (porady także zdalnie). Więcej o kancelarii: www.adwokat-malak.com, www.adwokatmalak.com.pl, Facebook: https://www.facebook.com/adwokatmalak/, opinie: https://fixly.pl/profil/adwokatmalakopinie, Panorama Firm: https://panoramafirm.pl/dolno%C5%9Bl%C4%85skie,boles%C5%82awiecki,boles%C5%82awiec,daszy%C5%84skiego,13_7/kancelaria_adwokacka_adwokat_arkadiusz_malak-zzduno_xt.html. Jeśli odpowiedź była pomocna, będę wdzięczny za wystawienie opinii. Z wyrazami szacunku adw. Arkadiusz Malak tel. 506-389-613