17-latka bez umowy – 15 godzin pracy i brak wynagrodzenia za „dzień próbn.y”

Dzień dobry. 1. Zgodnie z polskim prawem pracy instytucja „bezpłatnych dni próbnych” jest nielegalna. Każda forma świadczenia pracy rodzi po stronie pracodawcy bezwzględny obowiązek wypłaty wynagrodzenia, a pracownik nie może zrzec się prawa do pensji ani przenieść tego prawa na inną osobę (art. 84 Kodeksu pracy). Dodatkowo, jako osoba 17-letnia, posiada Pani status młodocianego. Zatrudnianie młodocianego w wymiarze 15 godzin na dobę stanowi rażące naruszenie przepisów – dobowy wymiar czasu pracy osoby w tym wieku nie może przekraczać 8 godzin, a praca w godzinach nadliczbowych oraz w porze nocnej jest bezwzględnie zakazana (art. 202 i art. 203 Kodeksu pracy). Brak umowy pisemnej przed dopuszczeniem do pracy stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika (art. 281 Kodeksu pracy), co jednak w żaden sposób nie zwalnia właściciela lokalu z obowiązku zapłaty za faktycznie przepracowany czas. 2. W celu odzyskania należnych pieniędzy należy podjąć działania formalne. Pierwszym krokiem jest skierowanie do właścicielki restauracji pisemnego przedsądowego wezwania do zapłaty za przepracowane 15 godzin, wyznaczając krótki termin (np. 3 dni) pod rygorem skierowania sprawy na drogę sądową i administracyjną. Stawka za godzinę nie może być niższa niż aktualna minimalna stawka godzinowa w Polsce. Równolegle można złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP). Inspektorat na podstawie zgłoszenia przeprowadzi kontrolę w placówce, co w przypadku stwierdzenia braku umowy, braku zapłaty oraz przekroczenia norm czasu pracy małoletniego poskutkuje nałożeniem na pracodawcę kary grzywny. Ostatecznym krokiem jest natomiast wniesienie pozwu do sądu pracy o ustalenie istnienia stosunku pracy i zapłatę wynagrodzenia, gdzie dowodami będą posiadane wiadomości SMS, bilingi telefoniczne czy ewentualne zeznania świadków. Pozdrawiam. Adw. Tomasz R. Weigt, tel. 601-225-208

Szanowna Pani, Z przedstawionego opisu wynika, że wykonywała Pani pracę przez około 15 godzin na rzecz restauracji, jednak nie otrzymała Pani wynagrodzenia z uwagi na twierdzenie pracodawcy, że „2 dni próbne są bezpłatne”. Jeżeli faktycznie wykonywała Pani pracę na polecenie pracodawcy, samo określenie tego dnia jako „próbnego” nie oznacza, że pracodawca może odmówić wypłaty wynagrodzenia. Co do zasady praca wykonana na rzecz pracodawcy powinna zostać wynagrodzona. W opisanej sytuacji rekomendowałbym w pierwszej kolejności zgłoszenie sprawy do Państwowej Inspekcji Pracy. Warto zachować wszelką korespondencję z pracodawcą oraz inne dowody potwierdzające, że wykonywała Pani pracę (np. wiadomości, świadków czy grafik). PIP może przeprowadzić kontrolę i ocenić, czy nie doszło do naruszenia przepisów prawa pracy. Życzę Pani powodzenia w dochodzeniu swoich praw. Pracodawcy, którzy próbują wykorzystywać pracowników pod pretekstem „bezpłatnych dni próbnych”, powinni liczyć się z oceną swoich działań przez właściwe organy. --- **PS. Jeżeli są Państwo usatysfakcjonowani udzieloną odpowiedzią oraz dotychczasowym wsparciem, będę bardzo wdzięczny za pozostawienie krótkiego komentarza na SpecPrawniku oraz w wizytówce Google (link do wizytówki: https://share.google/hf7saPPpyxKEx0Hi5). Zajmuje to dosłownie kilka minut, a dla nas – prawników – ma ogromne znaczenie i realnie pozwala docierać z pomocą do kolejnych osób potrzebujących wsparcia prawnego. Z góry dziękuję. Adwokat Adrian Gajzler