ETPCz - Sprawy Pilne - Rule 39

Środki tymczasowe przed ETPCz - Rule 39 - URGENT

 

W jednym z poprzednich postów wspominałam o tzw. Rule 47 dotyczącej wymogów formalnych, które należy spełnić wnosząc formularz skargi. Wszystkie rules biorą się z dokumentu uchwalonego przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału - Regulaminu Trybunału („Rules of the Court”). Przepisy te dopełniają postanowienia Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zakresie, w jakim dotyczą postępowania przed Trybunałem oraz organizacji jego pracy.

Dziś opisywała będę inną bardzo ważną z punktu widzenia skarżących, choć nie zawsze im znaną tzw. Rule 39 określającą, kiedy Trybunał może zastosować tzw. środki tymczasowe. Co to oznacza? Otóż, środki tymczasowe to środki, które Trybunał zdecyduje się zastosować w sytuacji niecierpiącej zwłoki, w sytuacji bezpośredniego zagrożenia lub szkody, która w żaden sposób nie mogłaby być naprawiona. Decyzje o ich zastosowaniu są podejmowane w toku postępowania przed Trybunałem i w związku z nim, jednakże nie mają wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie w danej sprawie zawisłej przed nim. 

 

Trybunał nakazuje zastosowanie środków tymczasowych jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy skarżącemu w związku z wykonaniem decyzji organów państwa grozi poważna i nieodwracalna szkoda. W większości przypadków skarżący wnoszą o zastosowanie Rule 39 w przypadku, gdy wobec nich wydana została decyzja o wydaleniu z terytorium danego państwa lub ekstradycji do innego państwa. Skarżący musi więc wykazać w swoim wniosku o zastosowanie Rule 39, że wykonanie zaskarżanej decyzji spowoduje dla niego powstanie takiej szkody poprzez dowiedzenie, że istnieje wysokie ryzyko wystąpienia w takiej sytuacji naruszenia jego praw człowieka chronionych Konwencją, np. poprzez wskazanie, że w kraju, do którego ma być wydalony zastosowane będą wobec niego tortury lub nieludzkie, poniżające traktowanie (Art. 3 Konwencji), że może zostać pozbawiony życia (Art. 2 Konwencji). Rzadziej Rule 39 stosowana jest w przypadkach mogących naruszyć Art. 6 (prawo do sprawiedliwego procesu sądowego), czy Art. 8 Konwencji (prawo do życia prywatnego i rodzinnego).

Trybunał nie ma określonych enumeratywnie środków, które może w takich sytuacjach zastosować. W zależności od sytuacji przedstawionej przez skarżącego i grożącej mu nieodwracalnej szkody Trybunał decyduje, który środek będzie właściwy. Najczęściej jest to żądanie wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu z kraju lub ekstradycji do czasu zakończenia postępowania w tej sprawie przed Trybunałem. Jednakże, w sprawach z zakresu Art. 6 i 8 Konwencji mogą być to inne środki, np. w sprawie Evans v. The United Kingdom (app. no. 6339/05) Trybunał polecił rządowi Wielkiej Brytanii, aby wstrzymał on wykonanie decyzji o zniszczeniu embrionów należących do Państwa Evans, co zostało nakazane wobec sprzeciwu byłego męża skarżącej, aby ta przeprowadziła z ich wykorzystaniem zabieg in vitro, w chwili, gdy już nie byli małżeństwem (§5). W sprawie Lambert and Others v. France (app. no. 46043/14), stosując Rule 39, Trybunał nakazał wstrzymanie wykonania decyzji Conseil d’État w sprawie odłączenia znajdującego się w śpiączce Vincent Lambert od aparatury podtrzymującej sztucznie życie. 

Zdarza się, że nakaz określonego zachowania się na mocy Rule 39 kierowany jest przez Trybunał do skarżącego, który swoim zachowaniem może się przyczynić do powstania dużej i nieodwracalnej szkody. Tak na przykład stało się w sprawie Ilaşcu and Others v. Moldova and Russia (app. no. 48787/99), gdy Trybunał nakazał skarżącemu powstrzymanie strajku głodowego do zakończenia postępowania. 

Decyzja Trybunału jest w takim przypadku natychmiastowo komunikowana rządowi danego Państwa, który ma obowiązek się do niej dostosować. 

 

Jak złożyć wniosek o zastosowanie Rule 39?

Standardowa skarga do Trybunału wysyłana jest tradycyjną pocztą i wniosek o zastosowanie Rule 39 również może być wniesiony do Trybunału tą drogą. Z uwagi jednak na nagły charakter wniosków o zastosowanie środków tymczasowych na mocy Rule 39 Trybunał posiada specjalnie wyznaczony do przyjmowania takich zgłoszeń numer faxu - +33 (0)3 88 41 39 00 . Warto przy tym pamiętać, że zgłoszenia są przyjmowane od poniedziałku do piątku w godzinach od 8 rano do 16-tej czasu lokalnego. Zgłoszenia, które wpłyną po 16tej będą rozpoznane następnego dnia. Trybunał, niestety, nie przyjmuje zgłoszeń nadesłanych w wiadomości e-mail. Na pierwszej stronie zgłoszenia należy wyraźnie zaznaczyć, że dotyczy ono wniosku o zastosowanie Rule 39 poprzez wskazanie: „Rule 39. URGENT”

 

Wniosek o zastosowanie Rule 39 powinien być uzasadniony. Wskazać należy okoliczności, które zdaniem skarżącego uprawdopodabniają, że wykonanie decyzji organów państwowych spowoduje nieodwracalne w skutkach szkody, przez co naruszone zostaną jego prawa chronione przepisami Konwencji. Do wniosku dołączyć należy kopie wszystkich decyzji organów państwa wydanych w tej sprawie i jeśli to możliwe również formularz skargi. 

Po zgłoszeniu wniosku należy informować Trybunał o wszelkich okolicznościach, które mają związek ze zgłoszoną mu sprawą. 

Ten i więcej wpisów dotyczących postępowania przed Trybunałem w Strasbourgu znajdą Państwo na mojej stronie internetowej pod adresem: http://www.agatabzdyn-legal.pl